اگر الیور توئیست زنده بود-رسانه انقلاب-تئاتر موزیکال الیور توئیست- نوید محمد زاده

اگر الیور توئیست زنده بود

به بهانه اجرای تئاتر اشرافی الویر توئیست در تهران!

نویسنده: داوود طالقانی

کمتر کسی را می‌توان یافت که قصه جذاب الیور توئیست را نخوانده و یا نشنیده باشد. به لطف اقتباس‌های سینمایی از این داستان ارزشمند چارلز دیکنز، الیور توئیست نامی آشنا در سایر ملل غیر انگلیسی است. الیور توئیست، پسری یتیم‌زاده، که فروخته می‌شود، دزدیده می‌شود، دزد می‌شود، آزاد می‌شود و در نهایت هم‌، اوست که خوش‌بخت و عاقبت‌به‌خیر می‌شود و دشمنانش نابود.

چارلز دیکنز

چارلز دیکنز، در شرایطی داستان خود را نوشت و منتشر کرد، که اختلاف طبقاتی شدیدی در جامعه و کشورش حاکم بود. اشرافی‌گری گروهی معدود، و فقر و بی‌پولی بسیاری از مردم، باعث شده بود آسیب‌های اجتماعی بسیاری در انگلستان آن زمان پدید بیاید. او در اصل می‌خواست با انتشار این رمان، علیه ارزش‌های اجتماعی زمانه‌اش، که منجر به چنین ظلم‌هایی شده بود، موضع بگیرد و آن را نقد کند. این هدف انسان‌دوستانه و آرمان‌خواهانه، باعث شد اثر او را در سایر فرهنگ‌ها نیز بخوانند و بپذیرند و از آن تقدیر کنند.

حال، هنردوستان ما، به سراغ الیور توئیستِ دیکنز رفته‌اند و اراده کرده‌اند بار  دیگر آن را در تالار وحدت تهران به نمایش بگذارند. برای پرداختن به این نمایش، ضروری است نگاهی به وضعیت نمایش و تئاتر در ایران امروز داشته باشیم. کسانی که اهل رفتن به تئاتر باشند، بهتر می‌دانند که مخاطبان هنر ششم، به زعمی نخبه‌گرایانه، از فرهیختگان می‌باشند و از مردم عادی کمتر کسی تماشاچی تئاتر می‌شود. البته گروهی شبه‌روشنفکر نیز همین را بهانه می‌کنند که مردم عادی همان بهتر که سرگرم تماشای بی‌هدف تلویزیون و یا حتی سینما باشند و به سمت و سوی هنر متعالی نمایش نروند.

به نظر می‌رسد این جدایی نمایش از بدنه اجتماعی، ناشی از بالا بودن قیمت‌های بلیط است. در این میان، تئاتر الیور توئیست، بهترین مؤید است. در سانس‌هایی که این نمایش، با حضور و هنرمندی نوید محمدزاده به روی صحنه می‌رود، قیمت رزرو بلیط تالار وحدت، از ١٠٠ هزار تومان آغاز می‌شود و تا ١۴٠ هزار تومان ادامه دارد. در همین ابتدای کار، نمایش موزیکال الیور توئیست ( و نه الزاما سازندگان آن) سد معبری درست کرده‌اند برای کسانی که مستحق دیدن آن نیستند. واضح است که این استحقاق، در استطاعت مالی خلاصه می‌شود. تبلیغات این نمایش در سطح شهر تهران نیز قابل توجه است. به جز حومه تئاتر شهر و تالار وحدت (که طبیعی است بنرهای نمایش‌های جدید نصب می‌شود)، این مناطق شمال و غرب تهران است که میزبان تبلیغات الیور توئیست می‌باشد. گویی تمام شهروندان تهرانی، به این ضیافت دعوت نیستند و از اول، قشر خاصی مخاطب قرار خواهد گرفت.

نمایش موزیکال الیور توئیست، متضمن یک پارادوکس خنده‌دار است. از طرفی، داستانی با مضمون نقد زندگی اشرافی‌گری و لزوم توجه به گروه‌های فرودست را روایت می‌کند و از سویی دیگر، فرم و آداب اجرای این نمایش، تماما اشرافی است و گروه‌های فرودست را مخاطب خود نمی‌داند.

تئاتر موزیکال الیور توئیست

زمانی که دیکنز داستانش را نوشت، تمام جامعه انگلستان، و در وهله بعد کل بشریت را مخاطب خود قرار داد و همگان را دعوت به خواندن رمانش کرد. در این حالت نیز، مؤلفان نمایش الیور توئیست، راهی غیر از مولف اصلی داستان را در پیش گرفته‌اند. در هنری بودنِ اثری هنری، که همگان را مخاطب خود نمی‌داند، باید شک کرد.تا چه زمانی تئاتر، هم از کمبود مخاطب و بی‌رونقی‌اش بنالد و هم از خاص بودن مخاطبانش مباهات ورزد؟

شاید اگر دیکنز زنده بود، اجازه نمی‌داد که شاهکارش را این چنین به روی صحنه ببرند و یا اگر الیور توئیست در تهران زندگی می‌کرد، بعید بود که توانایی‌اش را داشته باشد که با وجود فقر و تنگدستی، تماشاگر نمایش ضد مضمون الیور توئیست شود!

به این مطلب امتیاز دهید:
12345
Loading...

دیدگاه بگذارید

3 نظرات روشن "اگر الیور توئیست زنده بود"

مطلع شدن از
دسته بندی بر اساس:   جدیدترها | قدیمی ترها | بیشتر رای داده شده

خیلی متن خوب و درد داری بود …

هشتگ: تف به مدرنیته

با سلام وقت بخیر اول اینکه نمایش الیور قیمتش چهل تا صد هزار میباشد…دوم اینکه بنده به اجرای این نمایش رفتم با توجه به کیفیت اجرا و ارکستر چند ده نفره با دکوراسیون پر،هزینه و نفرات زیادی که ایفای نقش میکنند به نظرم این قیمت چنان هم بالا نیست ضمن اینکه بنده هم اشرافی نیستم و حقوق پایینی دارم ولی میدانم هرچیزی قیمت خودش را دارد به نظرم قیمت این کیفیت اجرا و دکور و نمایش منطقیه نمیدونم چرا انقدر نقد کوبنده و شعاری به نظرم اومد

قیمت ۴٠ تا ١٠٠ هزار تومان برای بازی آقای چنگیزیان بود ، با بازی آقای محمدزاده قیمت ١۴٠ هزار تومان شد . همین مطلب نشون میده که ارزش هنری تئاتر و دیدن یک به ظاهر ستاره روی صحنه برای مردم و حتی عوامل متفاوت باشه


Top